Ιουλίου 26, 2021

Ψυχολογία

H σιωπή πνίγει την ανάσα της σχέσης


Δεν είναι σπάνιες ή λίγες οι φορές που μέσω της θεραπείας, έχει διαπιστωθεί ότι τα ζευγάρια που δυσκολεύονται στις σχέσεις τους, συχνά καταλήγουν να επιλέγουν τη σιωπή ως μέσο διαχείρισης. Μερικές φορές, είναι το ένα άτομο που καταφεύγει στη σιωπή ενώ μερικές φορές είναι και τα δύο.

Σε κάθε περίπτωση, η σιωπή, η οποία δεν αποτελεί μια υγιής παύση ή ένα διάλειμμα για συλλογισμό, αφορά την απουσία της λεκτικής και συναισθηματικής οικειότητας.

Αν δεν υπάρχει επικοινωνία στα πλαίσια μιας υψηλής αισθητηριακής αντίληψης ή της γλώσσας του σώματος, οι λέξεις είναι τα μόνα εργαλεία που έχει κανείς στη διάθεσή του για να επικοινωνήσει, πόσο μάλλον να επιλύσει τα προσωπικά του ζητήματα. Όταν καταφεύγει κανείς στη σιωπή, χάνεται η ουσία της σχέσης εφόσον όχι μόνο σαμποτάρει τη σανίδα σωτηρίας μιας υγιούς σχέσης αλλά ταυτόχρονα πνίγει τις ανάγκες έκφρασης του ατόμου.

Όταν μπορεί κανείς να εκφράσει αυτό που αισθάνεται, τη στιγμή που το αισθάνεται, υπάρχει πολύ μικρότερη πιθανότητα ότι θα επαναφέρει αυτό το συναίσθημα σε ένα δεύτερο χρόνο. Τα συναισθήματα που δεν εκφράζονται είναι πολύ πιθανό κάποια στιγμή να διηθηθούν και να υπερχειλίσουν με αποτέλεσμα να πάρουν δική τους ενέργεια και υπόσταση.

Αυτό συχνά έχει ως αποτέλεσμα οι ακόλουθες ώρες σύγκρουσης ή οι ημέρες να έχουν μικρή σχέση με την αρχική συναισθηματική εμπλοκή. Όταν συμβεί αυτό υπάρχει μικρή πιθανότητα να έχει ισχύ, καθώς μπορεί να υπάρχει μικρή αντιστοιχία ανάμεσα στα πληγωμένα συναισθήματα του ατόμου και τη διατάραξη της στιγμής.

Εκφράζοντας στο άλλο άτομο το συναίσθημα θυμού και εξηγώντας το λόγο ύπαρξής του, πιθανότατα να εξασθενίσει η αντιδραστική κατάσταση του συναισθήματος του θυμού, αλλά και της συμπεριφοράς που συνδέεται με το συναίσθημα αυτό. Επιπρόσθετα, η μη λεκτικοποίηση και η καταστολή των συναισθημάτων του ατόμου, με την πάροδο του χρόνου, έχει ως αποτέλεσμα μια σημαντική δυσαρέσκεια και μια αντίστοιχη συμπεριφορά που θα μπορούσε κανείς να περιμένει.

Όταν δεν μοιράζονται τα προβληματικά ή δυσάρεστα συναισθήματα, υπάρχει μια μεγάλη πιθανότητα ότι το άτομο θα ενεργήσει επάνω σε αυτά, με ποικίλους τρόπους οι οποίοι ενδεχομένως να μην σχετίζονται και μεταξύ τους. Σε αυτήν την περίπτωση, το ίδιο το άτομο γίνεται το πρόβλημα στα μάτια του άλλου. Έτσι λοιπόν τα άτομα εισέρχονται σε μια κατάσταση ατέρμονης σιωπής και πάλης.

Οι περισσότεροι άνθρωποι όταν σκέφτονται άτομα που ασκούν έλεγχο, έχουν συνήθως στο μυαλό τους εικόνες από άτομα που μιλάνε έντονα και δυνατά ή είναι επιθετικά. Μπορεί μάλιστα να φαίνεται να ασκούν εκφοβισμό για να ελέγχουν τους άλλους. Ωστόσο, είναι εμφανές το τι συμβαίνει. Δεν υπάρχουν εκπλήξεις. Υπάρχει ασυνείδητα ένα πιο ύπουλο είδος ελέγχου, που όμως στηρίζεται στη σιωπή.

Όταν δεν μοιράζεται κανείς τις σκέψεις του με τον άλλον, το κάνει γιατί ασυνείδητα με αυτόν τον τρόπο ελέγχει συχνά τις αντιδράσεις και τη συμπεριφορά του άλλου. Αν δεν γνωρίζει τι σκέπτεται, τότε δεν μπορεί ενδεχομένως και να απαντήσει. Κατά καιρούς, οι άνθρωποι που έχουν την τάση να ευχαριστήσουν τους άλλους ή να αποφύγουν την αντιπαράθεση παγιδεύονται σε αυτό το δίλημμα. Η τάση είναι να επιλέξουν τη σιωπή προκειμένου να διαταράξουν το άλλο άτομο.

Όταν προσφεύγει κανείς στη σιωπή, δημιουργεί έναν εσωτερικό μονόλογο, μέσα από τον οποίο συνήθως αποδίδει στον άλλον τη δική του προβολή για το πώς υποθέτει ότι θα απαντούσε το άλλο άτομο, εάν μοιραζόταν στην πραγματικότητα τις σκέψεις του μαζί του. Εν ολίγοις, παίζει ένα ολόκληρο σενάριο στο οποίο ο ρόλος του άλλου είναι προκαθορισμένος.

Με αυτόν τον τρόπο, το άτομα εγκλωβίζονται σε μια κατάσταση στασιμότητας, όπου η επικοινωνία αναβάλλεται και η σχέση έχει ελάχιστες πιθανότητες να εξελιχθεί. Σε αυτές τις περιπτώσεις, συνήθως εξασθενεί και μαραίνεται. Δεν υπάρχει, εφόσον δεν δίνεται, καμία ευκαιρία για επίλυση των ζητημάτων, πόσο μάλλον για την ανάπτυξή της.

Σε κάποιες άλλες περιπτώσεις, η σιωπή ίσως χρησιμοποιηθεί ως μια μορφή τιμωρίας του άλλου ατόμου. Με το να αποσύρεται όμως κανείς από τη σχέση με τον τρόπο αυτό, η σιωπή γίνεται ένα μέσο για το θυμό που εμποδίζει την ευκαιρία για επίλυση.

Σε αυτές τις περιπτώσεις, η σιωπή χρησιμοποιείται για τον έλεγχο της συμπεριφοράς του άλλου. Βάζει στο αθόρυβο τις σκέψεις και τα συναισθήματά του ατόμου και στερεί τη δυνατότητα χρήσης οποιουδήποτε αυθεντικού διαλόγου. Δεν υπάρχει δυνατότητα επίλυσης. Η σιωπή σε αυτές τις περιπτώσεις είναι πλήρως μη-συμμετοχική.

Εκτός από τη δημιουργία ενός ανασταλτικού παράγοντα μιας υγιούς σχέσης, η σιωπή συχνά μπορεί να οδηγήσει στην απελπισία και την κατάθλιψη. Όχι με την έννοια του στοχαστικού προβληματισμού, αλλά μιας χρόνιας πάλης που συχνά καταλήγουν τα άτομα όσον αφορά την έκφραση των συναισθημάτων τους. Η σιωπή πνίγει την ανάσα της σχέσης. Η χειριστική σιωπή πνίγει την ψυχή σε αντίθεση με την έκφραση της φωνής ενός ατόμου που επιβεβαιώνει τη ζωή.

Το άτομο που καταλήγει στη σιωπή ενδεχομένως να ισχυριστεί ότι το άλλο άτομο "Δεν θα ακούσει πραγματικά" ή "Θα το ρίξει πίσω σε μένα και δεν θέλω έρθω σε αντιπαράθεση και διαμάχη." Παρά το ότι αυτός ο τρόπος σκέψης μπορεί να είναι κατανοητός ως ένα βαθμό δεν παύει να είναι αυτο-τραυματικός.

Το ίδιο το άτομο ακυρώνει τον εαυτό του όταν εμποδίζει τη δική του έκφραση και λεκτική επικοινωνία. Εντούτοις, δεν χρειάζεται να παραμείνει βυθισμένο σε αυτή την πάλη με τη σιωπή καθώς μπορεί να βελτιώσει τις πιθανότητές να ακουστεί πραγματικά σε τέτοιες καταστάσεις. Το να μάθει κανείς τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να ακουστεί αποτελεί μια επίκτητη δεξιότητα.

Πηγή: Μel Schwartz, L.C.S.W. M.Phil., The Art of Intimacy, the Pleasure of Passion.

psychologynow.gr

https://www.o-klooun.com/

Ψυχολογία

Τα 4 χαρακτηριστικά των τρολ

από
Βίκυ Καρατζαφέρη

Επιστήμονες αποκαλύπτουν ποια είναι τα τέσσερα χαρακτηριστικά της προσωπικότητας των τρολ (troll) στο Διαδίκτυο.

Τρολ λέγονται τα μυθικά πλάσματα της νορβηγικής μυθολογίας.

Αλλά στη γλώσσα του Διαδικτύου η λέξη τρολ περιγράφει κάποιον χρήστη, που εκφράζει απόψεις με άσχημο και προκλητικό τρόπο – απόψεις, οι οποίες δεν συνάδουν με το θέμα, αλλά είναι άσχετες με αυτό – με κύριο στόχο να ενοχλήσει τους άλλους χρήστες και να αναγκαστούν να μπουν σε μια συζήτηση, έχοντας έντονες αντιδράσεις. Για να νιώσει ουσιαστικά ικανοποίηση από όλη αυτή τη διαμάχη.

Η λέξη τρολάρισμα – ιδιαιτέρως της μόδας τελευταία – περιγράφει αυτήν, ακριβώς, τη συμπεριφορά (trolling), αλλά και την κοροϊδία, που υφιστάμεθα από κάποιον, μόνο και μόνο για να νιώσει εκείνος καλά. Άβυσσος η ψυχή…

Ερευνητές, λοιπόν, από το Πανεπιστήμιο Brigham Young διαπίστωσαν ότι, όσοι μοιράζονται τέτοιο περιεχόμενο, έχουν τα χαρακτηριστικά της… σκοτεινής τριάδας, (ναρκισσισμό, μακιαβελιανισμό, ψυχοπάθεια), σε συνδυασμό με σαδισμό, αλλά και με το λεγόμενο schadenfreude, μια γερμανική λέξη που περιγράφει κάποιον, που είναι ευχαριστημένος με τα άσχημα, που συμβαίνουν στους άλλους.

Μάλιστα όσοι έχουν το schadenfreude, θεωρούν το τρολάρισμα ως μια μορφή επικοινωνίας, που εμπλουτίζει, αντί να εμποδίζει, τη διαδικτυακή συζήτηση.

Ο μακιαβελιανισμός είναι ένα χαρακτηριστικό της προσωπικότητας, που υποδηλώνει πονηριά, την ικανότητα χειραγώγησης των άλλων και μια προσπάθεια να χρησιμοποιήσει κάποιος ό,τι χρειάζεται, για να αποκτήσει δύναμη.

Η ψυχοπάθεια είναι μια κοινωνικά ανεύθυνη συμπεριφορά, με παράλληλη παραβίαση των δικαιωμάτων των άλλων.

Στη μελέτη συμμετείχαν 438 χρήστες της διαδικτυακής πλατφόρμας Reddit.

Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Social Media and Society, έδειξε ότι οι άνθρωποι, που χαίρονται με τις αποτυχίες των άλλων, θεωρούν ότι αυτή είναι αποδεκτή συμπεριφορά.

Ένας από τους συγγραφείς της μελέτης, ο καθηγητής επικοινωνίας Dr Scott Church, είπε: «Αυτή η συμπεριφορά παρατηρείται, πιθανόν γιατί θεωρείται κατάλληλη για το Διαδίκτυο. Έτσι οι φανατικοί χρήστες της πλατφόρμας Reddit μπορεί να αισθάνονται ότι το τρολάρισμα είναι λειτουργικό, απλά επειδή αυτό κάνουν, όσοι μπαίνουν στο Reddit».https://healthstories.gr/

Ψυχολογία

Οι σχέσεις που κρατήθηκαν χωρίς να υπάρχουν!

Η ζωή που δε ζεις
Σκέφτεσαι ότι γερνάς.
Κοιτάς στον καθρέπτη σου και πάντα ανακαλύπτεις μια καινούργια άσπρη τρίχα που δεν την έπιασε καλά η βαφή, μια χαρακιά- επονομαζόμενη ρυτίδα- στις άκρες των ματιών ή στο κούτελο, μια μικρή χαλάρωση στα μάγουλα.
Κοιτάς το κορμί σου και πάντα κάτι αλλάζει. Κάτι που αλλάζει και δεν ξαναφτιάχνεται. Κάτι που για να βελτιωθεί θέλει τη διπλάσια προσπάθεια.
Και μετά βγαίνεις στο δρόμο και παρατηρείς.

Κάτι νέους που δείχνουν πιο γέροι από σένα κι ας μην έχουν ούτε μια ρυτίδα.

Κάτι γέρους που δείχνουν πιο νέοι από σένα κι ας μην μπορούν πλέον ούτε καν να τις μετρήσουν.

Κάτι καμπουριασμένα κορμιά με λαμπερά μάτια και κάτι λαμπάδες με θολό βλέμμα.
Κάτι πιασμένα σαν κόμπο γερασμένα χέρια και κάτι άλλα λευκά και αδούλευτα που κινούνται μόνα τους κατά μήκος του σώματος.

Μπαίνεις σε σπίτια και βλέπεις.
Σαμπανιέρες γεμάτες ξύδι και ριχτάρια γεμάτα κόμπους.


Πλαστικά ποτήρια γεμάτα με το καλύτερο κρασί και ψωμοτύρι που σε χορταίνει.
Χάπια που συντηρούν το σώμα σου και χάπια που καταστρέφουν το μυαλό σου.
Κρέμες για το γέμισμα των ρυτίδων και κάπου αλλού ευτυχία που τις κάνει να μη φαίνονται.

Γερνάω λες.
Κι όμως , κανείς δεν γερνάει από τα χρόνια που περνάνε από πάνω του.
Κανείς δεν δίνει σημασία αν μπορεί ή δεν μπορεί να κάνει αυτά που έκανε στα νιάτα του, όταν έχει βρει διαφορετικά πράγματα να κάνει μεγαλώνοντας.

Κανείς δεν γερνάει όταν η ζωή του είναι πλημυρισμένη από ευγένεια, αγάπη, αφοσίωση, χαμόγελα, στιγμές ευτυχίας. Δεν γερνάει όταν τα προβλήματα υγείας του είναι αντιμετωπίσιμα, όταν η ανταμοιβή από αυτά που δίνει στα παιδιά του είναι η βελτίωσή τους, όταν το βράδυ κοιμάται κουμπωμένος σε μια αγκαλιά, όταν το πρωί ξυπνάει θέλοντας να γίνει καλύτερος.

Κανείς δεν γερνάει όταν τρώει από ευχαρίστηση, όταν κοιμάται χωρίς ανάγκη, όταν μιλάει χωρίς προσπάθεια, όταν κάνει πράγματα που τον ευχαριστούν.
Κι ας μην τα κάνει τέλεια. Κι ας μην κερδίσει ποτέ βραβείο.
Ας μην υπάρχει κανείς να τον χειροκροτήσει. Ας μην υπάρχει κανείς να καταγράψει το γεγονός.

Κανείς δεν γερνάει όταν δεν στάζουν στην καρδιά του φαρμάκι.
Όταν εκτιμούν και σέβονται την αγάπη που δίνει. Χωρίς απαραίτητη ανταπόκριση αλλά με την απαραίτητη προσοχή.

Οι λεπτομέρειες γερνάνε.
Εκείνες οι μικρές αλλά σημαντικές λεπτομέρειες που μένουν χαραγμένες στη ψυχή και μεταφέρονται στο δέρμα και στα όργανα.

Εκείνα τα «δεν θέλω» που έγιναν πραγματικότητα. Εκείνα τα «δεν μπορώ» που έγιναν καθημερινότητα.
Αυτές οι δουλειές που δεν παράγουν έργο. Εκείνες οι φιλίες που υπάρχουν προς εκμετάλλευση.

Οι αγάπες που σε πρόδωσαν με αντίτιμο . Οι σχέσεις που κρατήθηκαν χωρίς να υπάρχουν.
Τα ξύλινα ή χάρτινα σπίτια.

Η έλλειψη εμπιστοσύνης. Η ξεφτίλα που ανέχεσαι. Η ζωή που δεν ζεις.
Οι αναπάντητες λέξεις γερνάνε και όχι αυτές που σου απαντάνε ακόμα κι αν δεν είναι αυτό που περιμένεις.

Η αδιαφορία στο ενδιαφέρον γερνάει. Ο τζάμπα κόπος. Οι χαμένες ώρες και οι μη αναγνωρίσιμες προσπάθειες.

Οι τοίχοι και τα σίδερα. Οι παγωμένες αντιδράσεις.
Το τρύπημα του στομαχιού από τα οξέα. Οι χτύποι της καρδιάς από το ανώφελο άγχος.
Η προσπάθεια να αρέσεις εκεί που δεν σου αρέσει.

Η αποδοχή της διαφορετικότητας σου από κάποιους που δεν έχουν δεχθεί ούτε τον εαυτό τους.
Η εξάρτιση χωρίς σκοινιά και ο θάνατος χωρίς μαχαίρι.
Αυτά σε γερνάνε.

Όλα τα άλλα είναι απλά σημάδια στο σώμα σου χωρίς καμία ιδιαίτερη σημασία.
Σκέφτεσαι ότι γερνάς.

Κοιτάς στον καθρέπτη σου και επιβεβαιώνεις ότι το μόνο που πρέπει να κάνεις είναι να αλλάξεις τις αιτίες πρόκλησης των ρυτίδων.

Μην Χάσετε: Μέχρι 2 ευκαιρίες αξίζει ο άνθρωπος..

Ας υπάρχουν εκεί.
Απλά φρόντισε οι ιστορίες που κρύβουν μέσα τους, να είναι όλες άξια χαραγμένες.

Γράφει η Δήμητρα Καφρομάνη – o-klooun.com

https://www.healingeffect.gr/

Ψυχολογία

Ο θρήνος του πληγωμένου έρωτα


Η παγίδα του θυμού έρχεται όταν ο άνθρωπος
θεωρεί τον εαυτό του εύθραυστο
Τότε, όταν “σπάσει”,
αναπόφευκτα,
κόβει…

Υπάρχει μία αγάπη στον πόνο που κανείς δεν παραδέχεται. Είναι η βαθιά επιμονή να διατηρήσει κανείς αυτό που τον πονάει ζωντανό, μέσα του, κι ας έχει εγκαταλειφθεί προ πολλού από εκείνο.

Υπάρχει ένας ναρκισσισμός στον πόνο. Στην άρνηση να τον απελευθερώσουμε και να απελευθερωθούμε από εκείνον.

Βλέπετε, ο πόνος είναι μία κατάσταση διπλής ομηρίας… Κρατάει αιχμάλωτο τον εαυτό με το να κρατάμε αιχμάλωτο εκείνον.

Γιατί, όμως, οι άνθρωποι αρνούμαστε να αφήσουμε ελεύθερο αυτό που μας πονά;

Μα γιατί, εξαρχής, το γνωρίσαμε με τα δεσμά του. Εξαρχής, θεωρήσαμε ότι αυτό που έρχεται στη ζωή μας, έρχεται κουβαλώντας τις αλυσίδες του.

Αλυσίδες που του φόρεσαν οι πεποιθήσεις μας πως ό,τι αγαπιέται οφείλει να παραμένει με αυτούς που το αγαπούν.

Όμως, η πραγματική αγάπη, πολύ απέχει από αυτό. Η πραγματική αγάπη δεν βοηθάει κάποιον να παραμείνει παιδί ενδίδοντας στις απαιτήσεις του και τις παράλογες αξιώσεις του.

Η πραγματική αγάπη απελευθερώνει, μεγαλώνει και ωριμάζει όποιον τολμήσει να πιει απ’ το ποτήρι της και του δίνει το θάρρος να ακουμπήσει το ποτήρι κάτω, όταν αδειάσει το περιεχόμενό του, και όχι να το ρουφάει μέχρι να ματώσουν τα χείλη του…

Η θλίψη στην απώλεια μοιάζει πολύ με το κλάμα του μεθυσμένου. Κουβαλάει, μάλιστα, τα ίδια ερωτήματα με εκείνον.

Το γιατί μου συμβαίνει, δηλαδή, ενώ συνεχίζει να καταναλώνει το ίδιο υγρό που τον δηλητηριάζει κι έχει πάψει προ πολλού να τον κάνει χαρούμενο.

Όμως η παγίδα που οδηγεί κάποιον εκεί έχει στηθεί πολύ πριν ερωτευτεί.

Η παγίδα έρχεται όταν κάποιος θεωρήσει αδύναμο τον εαυτό του• μικρότερο από την έννοια του έρωτα κι ας τον χρειάζεται εκείνη για να ζωντανέψει.

Η παγίδα έρχεται όταν κάποιος πείσει τον εαυτό του ότι είναι εύθραυστος, σχεδόν ανάξιος, όταν νιώσει να αγαπά κάτι, τόσο δυνατά, που στα μάτια του φαντάζει θείο. Αναπόφευκτα τότε από ερωτευμένος γίνεται ικέτης που, ασυνείδητα, το παρακαλά να μείνει στη ζωή του κι ας μην το καταλαβαίνει.

Το αποτέλεσμα είναι νοσηρό καθώς η προσδοκία του να συμπεριφερθεί, ο έρωτας, σαν θεός που θα τον αξιώσει αποτυγχάνει, και από ικέτης γίνεται εκδικητής του.

Τον κρατά όμηρο μέσα του ενώ από καιρού έχει στρεβλώσει τη σημασία του και τον αναγκάζει να τον πονά. Δεν υπάρχει μεγαλύτερη νίκη για τον πληγωμένο από το να καταστήσει κάποιον που τον αγαπούσε βασανιστή, μέσα του.

Εξασφαλίζει την αιώνια παρουσία του διαμέσου του μαρτυρίου αντί της αγάπης και όπως κάθε τι που υποφέρει καταλήγει να μεταδίδει το μαρτύριό του κάνοντας και τους γύρω του να υποφέρουν.

Ο εύθραυστος, γυάλινος, εαυτός σπάει και, αδήριτα, τραυματίζει τους γύρω του με τις αιχμές του.

Η θλίψη του, μετουσιώνεται σε θυμό κι ο θυμός αυτός προβάλλεται σε κάθε φιγούρα της ζωής του. Οι ουλές από τα χτυπήματα του βασανιστή του γίνονται, πλέον, ορατές – όχι στο σώμα του – αλλά στην συμπεριφορά του που ψιθυρίζει το πόσο υποφέρει. Μα τί μπορεί να κάνει, όμως, αυτός που νιώθει έτσι;

Μπορεί να καταλάβει ότι ο ίδιος επιτρέπει στον εαυτό του να υποφέρει με το να στρεβλώνει την πάλαι ποτέ γλυκιά θύμηση κάποιου σε πονερή εικόνα, μονάχα για να παρατείνει την παραμονή της μέσα του…

Μπορεί να καταλάβει ότι δεν ήτανε ποτέ του αδύναμος μπροστά στον έρωτα καθώς ο έρωτας δεν συμβαίνει τυχαία, μα προκύπτει όταν τα ασυνείδητα μέρη δύο αντικειμένων, με την παντοδυναμία της έλλειψης, επιλέξουν να επενδυθούν το ένα στο άλλο…

Μπορεί να πιστέψει με ασφάλεια ότι η αξία του δεν αντικατοπτρίστηκε στο βλέμμα του άλλου και τώρα που εκείνος έφυγε, έφυγε και εκείνη μαζί του.

Η αξία του αναδύεται όταν διαχειριστεί την απώλεια με τον ίδιο σεβασμό που διαχειρίστηκε και την απόκτηση. Όταν αποκαθέξει τη συναισθηματική του επένδυση και μετατρέψει το αντικείμενο έρωτος σε αντικείμενο ευγνωμοσύνης το οποίο θα του χαρίζει ένα χαμόγελο κάθε φορά που το αναπολεί.

Υπάρχει μια αγάπη για τον πόνο που, κάποια στιγμή, έρχεται η ώρα να παραδεχτούμε.

Είναι η αγάπη της τραγικής φιγούρας, που επιφέρει την προσοχή όσων είναι σημαντικοί στη ζωή μας, και τους κάνει να μας κοιτούν με όλη τους την προσήλωση• προσήλωση που στην πραγματικότητα ζητήσαμε από εκείνον που έφυγε. Υπάρχει μια αγάπη για τον πόνο που καταλήγει να μας πληγώνει περισσότερο από όσο μπορούμε να περιποιηθούμε την πληγή.

Υπάρχει μια αγάπη για τον πόνο που πολύ απέχει από την αγάπη την αληθινή μα είναι πιο κοντά στα ανθρώπινα μέτρα κι έτσι γίνεται ευκολότερα αντιληπτή.

Για το τέλος, υπάρχει, όμως, και πόνος στην αγάπη, ναι.

Ο πόνος, όμως, αυτός, είναι προς τον εαυτό που δεν γνώριζε πώς να αγαπήσει με σεβασμό τον ίδιο για να μπορέσει να σεβαστεί τα όρια της αγάπης στον άλλο…

Γράφει ο Ιάκωβος Σιανούδης, Bsc, Ψυχοθεραπευτής

Πηγή: psychorropia.gr

CoverPhoto: @Francesca Woodman

https://www.o-klooun.com/

Ψυχολογία

Ας φανταστούμε δύο ανθρώπους: Δύο γυναίκες, μητέρες και οι δύο, ίδιας ηλικίας, βρίσκονται κάποια ημέρα του καλοκαιριού στην παραλία μαζί με την μικρή τους κόρη. Η μία σκέφτεται διαρκώς πότε θα τελειώσουν για να γυρίσει σπίτι να κάνει τις δουλειές της, πώς θα τα βγάλει πέρα τώρα που μειώθηκε ο μισθός της και θυμάται με ενόχληση μία φίλη που της έλεγε πως, παρά την οικονομική κρίση, θα φύγει διακοπές για έναν μήνα. Παρατηρεί την κόρη της και χαμογελάει βλέποντάς την να παίζει με το νερό, αλλά ταυτόχρονα σκέφτεται αν θα καταφέρουν με τον άνδρα της να της προσφέρουν όλα όσα θα ήθελαν. Η άλλη γυναίκα, σκέφτεται πόσο όμορφο είναι που κατάφερε να ξεκλέψει τρεις ώρες για να μοιραστεί με την κόρη της μία βόλτα στη θάλασσα και καμαρώνει καθώς παρατηρεί πόσο έχει μεγαλώνει. Την βοηθάει να φτιάξουν πυργάκια με την άμμο και γελάει όταν η κόρη της τα διαλύει. Θυμάται πόσο φοβόταν τη θάλασσα όταν ήταν μικρότερη και σκέφτεται χαμογελώντας ότι, όταν επιστρέψουν, θα περιγράψει στον άνδρα της πόσο ωραία πέρασαν.

Στην πρώτη περίπτωση, η γυναίκα αδυνατεί να απολαύσει την στιγμή και να επικεντρωθεί στο παρόν, παρασυρμένη από τους περισπασμούς της καθημερινότητας: υποχρεώσεις, δουλειά, βιοπορισμός, κλπ. Μπορεί να χαίρεται τη στιγμή αλλά δεν την ζει πραγματικά. Κατά πάσα πιθανότητα, όταν θα επιστρέψουν στο σπίτι, η βόλτα τους στη θάλασσα θα αφήσει λίγες αναμνήσεις και γρήγορα θα ξεχαστεί, ως μία ευχάριστη δραστηριότητα που έγινε και πέρασε. Η δεύτερη γυναίκα αντίθετα, φαίνεται να απολαμβάνει τα όσα συμβαίνουν: για τρεις ώρες, βάζει στην άκρη την πιεστική πραγματικότητα και αφοσιώνεται με όλες τις αισθήσεις της στο παρόν, αναγνωρίζοντας πόσο σημαντική και μοναδική είναι αυτή η στιγμή. Επιστρέφοντας στο σπίτι, θα αφηγηθεί στον άνδρα της την βόλτα τους και η ανάμνηση θα παραμείνει για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα ως ένα όμορφο στιγμιότυπο στην πορεία της κοινής ζωής με την κόρη της.

Η έννοια του «απολαμβάνειν» είναι πολύ καινούργια στον χώρο της ψυχολογίας και γεννήθηκε στους κόλπους του επίσης καινούργιου κλάδου της Θετικής Ψυχολογίας. Αν θέλαμε να περιγράψουμε εν συντομία αυτόν τον κλάδο, θα λέγαμε ότι αποτελεί πεδίο της ψυχολογίας που μελετάει την «ευεργετική επίδραση θετικών μεταβλητών, όπως η χαρά, η ελπίδα, η αισιοδοξία, η ψυχολογική ανθεκτικότητα, η αγάπη, η πίστη και το ειλικρινές ενδιαφέρον, σε ανθρώπους ποικίλων ηλικιών και εθνικοτήτων». Εξετάζει το γιατί τελικά είναι τόσο σημαντικά τα θετικά συναισθήματα για τον άνθρωπο και πώς αυτά σχετίζονται με τα κορυφαία ζητούμενα της σύγχρονης κοινωνίας και του ανθρώπου, όπως η επαγγελματική επιτυχία, η κοινωνική αναγνώριση, η διατήρηση της σωματικής και ψυχικής υγείας, οι φιλίες, και πολλά άλλα.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, ο όρος «απολαμβάνειν» («savoring») δεν περιγράφει μόνο τις σωματικές απολαύσεις, όπως αυτές προκύπτουν από τις αισθήσεις μας, αλλά κυρίως τις νοητικές στρατηγικές που χρησιμοποιούμε προκειμένου να απολαύσουμε κάτι . Αυτό σημαίνει πως πέραν της απλής ευχαρίστησης μίας όμορφης στιγμής, εξετάζεται και τονίζεται η ικανότητα του ανθρώπου να εστιάσει την προσοχή του, να εκτιμήσει και να απολαύσει σε βάθος το οποιοδήποτε θετικό ερέθισμα, γεγονός ή συναίσθημα βιώνει την εκάστοτε στιγμή.

Η λέξη «ικανότητα» δεν είναι τυχαία εδώ. Δεδομένων των πολυάριθμων περισπασμών της αναμφισβήτητα δύσκολης πραγματικότητας που βιώνουμε, τόσο σε προσωπικό όσο και σε κοινωνικό επίπεδο, το να καταφέρει κανείς να εστιάσει την προσοχή του ακόμα και στο παραμικρό θετικό που του συμβαίνει είναι πραγματικά δύσκολο και απαιτεί θέληση και εξάσκηση. Επιπλέον, παρατηρώντας ξανά την σκηνή που περιγράψαμε στην αρχή, διαπιστώνουμε πως, πέραν της ικανότητας, η εμπειρία της δεύτερης γυναίκας κινητοποιεί όλες τις αισθήσεις της και στρέφει τις σκέψεις της τόσο στο παρελθόν όσο και στο μέλλον. Πράγματι, ενώ αναφέρεται στο παρόν, η διαδικασία του απολαμβάνειν προϋποθέτει τόσο την αναπόληση όσο και την προσδοκία. Πιο συγκεκριμένα, στην πρώτη περίπτωση αναπολούμε τα θετικά συναισθήματα που βιώσαμε στο παρελθόν ή απολαμβάνουμε τα θετικά συναισθήματα που νιώθουμε τώρα, καθώς θυμόμαστε το παρελθόν. Στη δεύτερη περίπτωση, σκεφτόμαστε πόσο όμορφα θα νιώσουμε κάποια συγκεκριμένη στιγμή στο μέλλον ή πόσο όμορφα νιώθουμε τώρα προσδοκώντας μία θετική, μελλοντική εξέλιξη. Αυτό που συμβαίνει διαμέσου της αναπόλησης και της προσμονής και που τελικά μας ενδιαφέρει περισσότερο, είναι ότι ισχυροποιείται η όμορφη εμπειρία που βιώνουμε στο παρόν.

Τι σημασία όμως έχουν όλα αυτά; Γιατί να προσπαθούμε να απολαύσουμε το οτιδήποτε, όταν όλα γύρω μας συνηγορούν για το ακριβώς αντίθετο; Γιατί να μην αρκεί να χαιρόμαστε, όσο μπορούμε, τη στιγμή; Με άλλα λόγια – τι έχουμε να κερδίσουμε μέσα από αυτή τη διαδικασία που, συν τις άλλοις, απαιτεί προσπάθεια και εξάσκηση; Η απάντηση είναι πως το απολαμβάνειν ενισχύει τα θετικά συναισθήματά μας. Όταν επιτρέπουμε στον εαυτό μας να αφεθεί και να ζήσει πραγματικά και σε βάθος την στιγμή, ισχυροποιούμε την θετικότητα, την αισιοδοξία και την χαμογελαστή ματιά στη ζωή. Με την σειρά τους, αυτά τα θετικά συναισθήματα λειτουργούν ευεργετικά στην προσωπική, κοινωνική και επαγγελματική ζωή μας. Σύμφωνα με πολυάριθμες έρευνες που έχουν πραγματοποιηθεί σε διεθνές επίπεδο, οι άνθρωποι που εμφανίζουν υψηλότερα επίπεδα ικανοποίησης και θετικότητας στη ζωή, έχουν περισσότερους φίλους, καλύτερη σωματική και ψυχική υγεία και καλύτερη επαγγελματική εξέλιξη σε σχέση με όσους αφήνονται να κατακλυστούν από αρνητικά συναισθήματα (απαισιοδοξία, απογοήτευση, πικρία, εχθρότητα, φθόνο, ανταγωνισμό κλπ) και δηλώνουν μη-ικανοποιημένοι από τη ζωή τους.

Αν όλα τα παραπάνω φαντάζουν προκλητικά σε μία εποχή και σε μία κοινωνία που δοκιμάζεται καθημερινά από αρνητικές εξελίξεις, απογοητευτικά γεγονότα και τρομακτικές προοπτικές, αρκεί να αναρωτηθούμε το εξής: Πόση ανάγκη τελικά έχουμε από ανθρώπους που είναι γεμάτοι θετικότητα, ευγνωμοσύνη, αγάπη και ουσιαστική ομορφιά; Μία σύντομη αναδρομή στην παγκόσμια ιστορία θα μας δείξει πως, οι άνθρωποι που άλλαξαν προς το καλύτερο τον κόσμο και τις κοινωνίες, ήταν προσωπικότητες με αυτά τα χαρακτηριστικά, που με τον δικό τους τρόπο κατάφεραν να προτείνουν δημιουργικές, εναλλακτικές λύσεις, να σκεφτούν διαφορετικά και να δώσουν μία θετική προοπτική στην κοινωνία.

Α. Αποστολοπούλου, Ψυχολόγος

Βιβλιογραφία

Bryant, F. & Veroff, J. (2007) Savoring. A New model of positive experience. NJ: Lawrence Erlbaum Associates.

Myers, D.G. (2007) Pursuing happiness. Psychology Teacher Network, 17(1), 7-8.

Εισαγωγή στη Θετική Ψυχολογία, Επιμ. Α. Σταλίκας και Π. Μυτσκίδου

Ελληνική Εταιρεία Θετικής Ψυχολογίας http://www.positiveemotions.gr/index.php

https://to23ogramma.wordpress.com/

Ψυχολογία

Όταν τα εντονότερα συναισθήματα μας χτυπούν την πόρτα – ο θυμός, η θλίψη, το πένθος, ο φόβος – είναι δύσκολο να τους επιτρέψουμε να μπουν. Μας φαίνεται ευκολότερο να τα αγνοήσουμε, να τα απορρίψουμε, να τα αποφύγουμε ή να μουδιάσουμε παρά να τα αντιμετωπίσουμε, να τα καλωσορίσουμε και να τα παραδεχτούμε.

Αλλά γιατί συμβαίνει αυτό; Γιατί είναι τόσο δύσκολο να αποδεχτούμε τα δύσκολα συναισθήματα; Τι μας συμβαίνει όταν ερχόμαστε αντιμέτωποι με τόση δυσφορία;

1. Επικρίνουμε τον εαυτό που νιώθει ό,τι νιώθει
Μπορεί να μην δεχόμαστε ένα συναίσθημα λόγω της ιστορίας που έχουν συνδέσει με αυτό. Ένας άνθρωπος που νιώθει τη θλίψη να έρχεται έχει μάθει ως παιδί ότι πρέπει να «το καταπιεί» γιατί η θλίψη είναι δείγμα αδυναμίας.

Ένας άνθρωπος που νιώθει θυμωμένος μπορεί να θυμάται ότι τον έχουν πολλές φορές προσδιορίσει ως «ανεξέλεγκτο» και αυτό τον κάνει να επικρίνει τον εαυτό του κάθε φορά. Συνήθως αυτή η έντονη αρνητική κριτική προέρχεται από την παιδική ηλικία. Παιδιά που έχουν τιμωρηθεί ή ντροπιαστεί ή καταπιεστεί επειδή ένιωσαν ή/και εξέφρασαν αρνητικά συναισθήματα.

2. Λαμβάνουμε εξωτερική κριτική επειδή νιώθουμε ό,τι νιώθουμε
Εκτός από τον εσωτερικό κριτή, είναι πιθανό να υπάρχει και εξωτερικός. Αν περιτριγυριζόμαστε από μέλη της οικογένειας, φίλους και ερωτικούς συντρόφους που δεν ανταποκρίνονται ή ανταποκρίνονται λάθος στα συναισθήματά μας, προσπαθούμε να εμποδίσουμε ακόμα και την εμφάνισή τους. Αυτό που χρειαζόμαστε σε αυτή την περίπτωση είναι αγαπημένους ανθρώπους, ανοιχτούς σε όλα τα είδη συναισθηματικής έκφρασης, που προσφέρουν επικύρωση και στήριξη.

3. Ανησυχούμε ότι το συναίσθημα δεν θα υποχωρήσει ποτέ
Τα δύσκολα συναισθήματα μας φαίνονται ατελείωτα. Η έντασή τους μας κάνει να φοβόμαστε ότι αν αρχίσουμε να κλαίμε, μπορεί να μην σταματήσουμε ποτέ. Αυτός ο φόβος μας οδηγεί να μηχανευόμαστε τρόπους να αποφύγουμε εξαρχής το συναίσθημα.

Όμως, η πραγματικότητα είναι άλλη: τα συναισθήματα έρχονται και φεύγουν. Είναι όπως τα κύματα, έρχονται, σκάνε στην ακτή και εξαφανίζονται. Αντιθέτως, η αποφυγή του συναισθήματα μπορεί να παρατείνει την δυσφορία και αυτό να μας φανεί αιώνες. Χρειάζεται να περάσουμε μέσα από αυτά για να συνεχίσουμε το δρόμο μας.

4. Ποτέ δεν μάθαμε υγιείς τρόπους διαχείρισης συναισθημάτων ως παιδιά
Ο άνθρωπος χρειάζεται να μάθει να αντέχει και να επεξεργάζεται ένα δύσκολο συναίσθημα ώστε να μπορεί να το αποδεχτεί. Αν νιώθουμε ανεπαρκώς εφοδιασμένοι να αντιμετωπίσουμε ένα συναίσθημα, το πιθανότερο είναι ότι θα το αποφεύγουμε. Το να μάθουμε να διαχειριζόμαστε συναισθηματικές καταστάσεις αποτελεί πρωταρχικό αναπτυξιακό στάδιο στην παιδική ηλικία.

Sarah Epstein, ψυχοθεραπεύτρια ζεύγους και οικογένειας

https://enallaktikidrasi.com/2020/09/4-logoi-den-epitrepoume-eauto-niwsei-sinaisthimata/

Ψυχολογία

Το σύστημα προσκόλλησης σχεδιάστηκε για να δημιουργήσει και να διατηρήσει τη φυσική εγγύτητα ανάμεσα στο βρέφος και τον φροντιστή.

Κάθε φορά που πήγαινα στο μάθημα του Χάρι Ρέις για τη θεωρία της προσκόλλησης, έφτανα καθυστερημένα. Αυτό συνέβαινε επειδή η αρχή του μαθήματος του Χάρι στο Πανεπιστήμιο του Ρότσεστερ συνέπιπτε με το τέλος του μαθήματος συγγραφής που δίδασκα σε ένα κοντινό κολέγιο· ακόμα κι αν πετύχαινα όλα τα φανάρια πράσινα και έβρισκα αμέσως θέση πάρκινγκ, το συντομότερο που μπορούσα να φτάσω ήταν δέκα λεπτά μετά την αρχή του μαθήματος. Οπότε έμπαινα ήσυχα ήσυχα στο αμφιθέατρο από μια πλαϊνή πόρτα και έπιανα θέση στο βάθος.

Αυτό, όμως, αποδείχθηκε πλεονέκτημα, επειδή από το βάθος της αίθουσας μπορούσα να βλέπω τους περίπου 100 φοιτητές, και επίσης ποιος πρόσεχε και ποιος όχι. Την πρώτη εκείνη μέρα παρατήρησα στα κοντινά έδρανα έναν νεαρό να διαβάζει μέιλ, μια νεαρή να χαζεύει στο Facebook και έναν άλλο νεαρό να τσεκάρει μετοχές στο χρηματιστήριο.

«Φοβερή θεωρία», έλεγε ο Χάρι καθώς έπιανα τη θέση μου την πρώτη εκείνη μέρα. Είχε ύψος 1,91, βαθιά, ηχηρή φωνή και μιλούσε με αργές, μελετημένες διακυμάνσεις τόνου. «Πιστεύουμε ότι εξηγεί ένα απίστευτα μεγάλο μέρος της ανθρώπινης συμπεριφοράς: την παιδική ηλικία, τις σχέσεις οικειότητας των ενηλίκων και σχεδόν όλες τις σχέσεις στη διάρκεια της ζωής μας».

Όταν αντιλήφθηκα για πρώτη φορά ότι ο Χάρι ήταν ένας από τους κύριους ερευνητές σχέσεων κι επίσης ότι ζούσε και δίδασκε τη θεωρία της προσκόλλησης στην ιδιαίτερη πατρίδα μου, το Ρότσεστερ της Νέας Υόρκης, τον προσκάλεσα για καφέ. Στα μισά της συνάντησής μας, μια μεσήλικη που καθόταν στο διπλανό τραπέζι ξαφνικά γύρισε προς το μέρος μας και είπε σχεδόν φωνάζοντας: «Πο πο! Θα πλήρωνα για να καθίσω στο τραπέζι σας! Αυτά που λέτε είναι τόσο αληθινά. Μακάρι να τα ήξερα όταν ήμουν μικρότερη – θα με είχαν σώσει από ένα κάρο βάσανα!».
Παραδόξως, ο Χάρι δεν ένιωσε έκπληξη από τη διακοπή.

«Ο κόσμος ακούει για την προσκόλληση», μου είπε, «και λέει: “Ναι, να τι θέλω να μελετήσω. Να τι θέλω να καταλάβω”».

Εγώ ήθελα να καταλάβω τον δικό μου τύπο προσκόλλησης και τον τρόπο που ίσως επηρέαζε τις σχέσεις και τη συμπεριφορά μου. Είχα βιώσει ένα διαζύγιο και μια μακρόχρονη αισθηματική σχέση. Αν οι γνώσεις για την προσκόλληση μπορούσαν να με βοηθήσουν να βρω μια ικανοποιητική, σταθερή σχέση, αυτό ακριβώς έψαχνα. Αργότερα τα ενδιαφέροντά μου θα διευρύνονταν και θα συμπεριλάμβαναν το πώς η προσκόλληση επηρεάζει τους ανθρώπους σ’ όλη τη ζωή τους, προσωπική και κοινωνική: τις σχέσεις τους με την οικογένεια και τους φίλους, τον τρόπο που μεγαλώνουν τα παιδιά τους, που τα βγάζουν πέρα στη δουλειά τους, που αντιμετωπίζουν την απώλεια και πολλά περισσότερα. Μπορούσε άραγε η θεωρία της προσκόλλησης να γίνει το κλειδί για να ξεκλειδώσουμε μια βαθύτερη κατανόηση της συμπεριφοράς και της καθημερινής ζωής μας;

Σε μια μεγάλη οθόνη ο Χάρι πρόβαλλε φωτογραφίες γονιών –ανθρώπων και ζώων– που κρατούσαν και προστάτευαν τα μωρά τους: μια μητέρα κουβαλούσε το παιδί της στην πλάτη· ένας πατέρας είχε τον γιο του στα γόνατά του· μια γάτα θήλαζε δύο γατάκια· μια πολική αρκούδα προστάτευε το μωρό της κάτω από το σώμα της.

«Ας δούμε το πρώτο σλάιντ», είπε ο Χάρι. «Προσέξτε ότι και στα τρία διαφορετικά είδη υπάρχει ένας κοντινός, προστατευτικός δεσμός μεταξύ του ενήλικου φροντιστή και του βρέφους».

Η αίθουσα ήταν σιωπηλή με εξαίρεση τα κλικ-κλακ 100 φοιτητών που πληκτρολογούσαν στα λάπτοπ τους. Κρατώντας σημειώσεις με το στιλό, ήμουν ένας επισκέπτης από μια άλλη γενιά. Το επόμενο σλάιντ του Χάρι έδειχνε μια ασπρόμαυρη φωτογραφία ενός Βρετανού μεσήλικα που φαινόταν κομψός, καθώς ήταν ντυμένος με τουίντ σπορ σακάκι και μάλλινο πουλόβερ.

«Στη Βρετανία κατά τον B΄ Παγκόσμιο Πόλεμο», άρχισε να λέει ο Χάρι, «οι πατέρες ήταν στον πόλεμο, και στους βομβαρδισμούς του Λονδίνου πολλές μητέρες είχαν σκοτωθεί, οπότε πολλά παιδιά μεταφέρθηκαν σε ορφανοτροφεία. Στα ορφανοτροφεία εργαζόταν ένας νεα­ρός Βρετανός ψυχίατρος και ψυχαναλυτής ονόματι Τζον Μπόουλμπι». Η κόκκινη βουλίτσα του λέιζερ του Χάρι σημάδεψε την εικόνα του κομψού Βρετανού.

«Ο Μπόουλμπι παραξενεύτηκε από τη συμπεριφορά εκείνων των βρεφών», συνέχισε. «Παρατηρούσε πως, παρόλο που τα βρέφη στεγάζονταν σε καθαρό περιβάλλον δίχως μικρόβια, τρέφονταν καλά και λάμβαναν καλή ιατρική περίθαλψη, δεν ευδοκιμούσαν. Είχαν βάρος κάτω του κανονικού. Πάθαιναν κατάθλιψη. Κάποια πέθαιναν».

Η νεαρή μπροστά μου, που χάζευε στο Facebook, σήκωσε το βλέμμα από το λάπτοπ.

«Ο Μπόουλμπι παρατήρησε και κάτι ακόμα», είπε ο Χάρι. «Παραξενεύτηκε από τον τρόπο που τα βρέφη φώναζαν, έκλαιγαν και κοίταζαν την πόρτα ψάχνοντας για τις μητέρες τους, αυτό που αποκάλεσε “συμπεριφορά αναζήτησης”. Και θεώρησε πως ήταν το ανθρώπινο αντίστοιχο αυτού που έκαναν τα ζώα – ξέρετε τι κάνει ένα γατάκι ή ένα κουταβάκι τη στιγμή που ένα τρομακτικό πρόσωπο μπαίνει στο δωμάτιο; Αμέσως τρέχουν στη μητέρα τους για ασφάλεια».

Πίθηκοι
Ο Χάρι δεν το ανέφερε εκείνη τη μέρα, αλλά περίπου το ίδιο διάστημα που ο Μπόουλμπι έβλεπε τα αποτελέσματα της στέρησης της μητέρας στα ορφανεμένα παιδιά, ο Χάρι Χάρλοου, ψυχολόγος του Πανεπιστημίου του Ουισκόνσιν, παρατηρούσε ένα σχετικό φαινόμενο σε πιθήκους. Το έργο του αργότερα θα επηρέαζε τον Μπόουλμπι.

Στο πιο διάσημο πείραμά του, ο Χάρλοου χώρισε τα μωρά πιθήκων ρέζους από τις μητέρες τους μετά τη γέννα. Ύστερα τους έδωσε την επιλογή ανάμεσα σε δύο υποκατάστατες «μητέρες», μία που ήταν φτιαγμένη από σύρμα και κρατούσε ένα μπιμπερό και μία άλλη που επίσης ήταν από σύρμα, αλλά την είχαν καλύψει με μαλακό ύφασμα και δεν είχε καθόλου γάλα. Το αποτέλεσμα; Τις περισσότερες φορές τα μωρά πίθηκοι πιάνονταν από τη «μητέρα» που ήταν καλυμμένη με μαλακό ύφασμα – και έτρεχαν κοντά της όποτε φοβούνταν· χρησιμοποιούσαν τις «μητέρες» μόνο από σύρμα αποκλειστικά για το γάλα.

«Αυτά τα ευρήματα είναι θρυλικά στην ψυχολογία», έχει γράψει ο Λι Κερκπάτρικ, «και πολύ σωστά. Έδειξαν με πειστικό τρόπο ότι τουλάχιστον στους πιθήκους ρέζους, το ενδιαφέρον των βρεφών για τη μητέρα δεν μπορούσε να περιοριστεί στην ανάγκη ή την επιθυμία για τροφή ή στήθος· [αντιθέτως], επιζητούσαν αυθορμήτως φυσική επαφή και παρηγοριά».

Τα μωρά και οι φροντιστές τους
Μωρά καθαυτά δεν υπάρχουν – εννοούμε ότι αν θελήσετε να περιγράψετε ένα μωρό, θα βρεθείτε να περιγράφετε ένα μωρό και κάποιον άλλο. Το μωρό δεν μπορεί να υπάρξει από μόνο του αλλά ουσιαστικά είναι μέρος μιας σχέσης.

– ΝΤΟΝΑΛΝΤ ΓΟΥΙΝΙΚΟΤ, ΠΑΙΔΙΑΤΡΟΣ ΚΑΙ ΨΥΧΑΝΑΛΥΤΗΣ

Ο Χάρι Ρέις έκανε μερικά βήματα πιο πέρα από το τραπέζι των ομιλητών και κοίταξε την αίθουσα. «Ξέρετε», είπε, «ότι τα άλογα μπορούν να τρέξουν μια-δυο μέρες μετά τη γέννησή τους. Είναι ένας τρόπος για να επιβιώσουν. Αλλά εμείς δεν μπορούμε να το κάνουμε αυτό. Τα ανθρώπινα μωρά έχουν τη μεγαλύτερη περίοδο τρωτότητας από κάθε άλλο είδος στη Γη. Τα πρώτα επτά ή οκτώ χρόνια της ζωής σου, αν δεν υπάρχει κάποιος να σε φροντίζει, την έβαψες – είσαι νεκρός. Αν σε πετύχει καμιά τίγρη, δεν θα έχεις καμία ελπίδα να επιζήσεις».

Ο Χάρι κοντοστάθηκε ενώ περιεργαζόταν την αίθουσα.

«Είσαι βρέφος, λοιπόν», συνέχισε, «κι έρχεται μια τίγρη. Με ποιον τρόπο θα επιζήσεις; Αν βρεις έναν φροντιστή και τον έχεις κοντά σου –κάποιον που θα σου παρέχει τροφή και καταφύγιο, και που όταν έρθει η τίγρη θα σε απομακρύνει από τον κίνδυνο– θα είναι ένα μέσο για να επιζήσεις.

«Επομένως, πώς μπορείς να εντοπίσεις και να μείνεις κοντά σ’ αυτό τον φροντιστή;»

Καθώς προχωρούσε προς την απάντηση, ένιωσα την ένταση στην αίθουσα να αυξάνει.

«Πώς βρίσκεις και κρατάς κοντά σου αυτό τον φροντιστή;» επανέλαβε.

«Κλαις!» φώναξε. «Κλαις, το οποίο σημαίνει: “Συμβαίνει κάτι που με τρομάζει! Θέλω κάποιος να με προστατεύσει!”».

Τα μωρά χρησιμοποιούν και άλλες «συμπεριφορές αναζήτησης», όπως εξήγησε ο Χάρι, παραδείγματος χάριν στρίβουν το κεφάλι, παρακολουθούν με τα μάτια και απλώνουν τα χέρια. «Ο Μπόουλμπι υποστήριξε ότι αυτές οι συμπεριφορές –κλαίνε, παραμένουν κοντά στον φροντιστή κ.ά.– σχεδιάστηκαν για να διατηρήσουν τη φυσική εγγύτητα, επειδή τα βρέφη που τις εμφάνιζαν ήταν πιθανότερο να επιζήσουν».

Με άλλα λόγια, αυτές οι συμπεριφορές των μωρών δεν είναι τυχαίες. Είναι βιολογικά σχεδιασμένες ώστε να βοηθήσουν το ανθρώπινο βρέφος να επιζήσει μέσω του εντοπισμού και της προσκόλλησης σε έναν ικανό, αξιόπιστο φροντιστή.

Ο Χάρι έδειξε πάλι με το λέιζερ τη φωτογραφία του άνδρα με το τουίντ σακάκι.

«Η βαθυστόχαστη ιδέα που σκέφτηκε ο Μπόουλμπι, και που εκ των υστέρων μοιάζει τόσο απλή», συνέχισε, «είναι ότι υπάρχει ένα εξελικτικό σύστημα που λέγεται σύστημα προσκόλλησης.

«Το σύστημα προσκόλλησης», εξήγησε, «σχεδιάστηκε για να κάνει ένα απλούστατο πράγμα: να δημιουργήσει και να διατηρήσει τη φυσική εγγύτητα ανάμεσα στο βρέφος και τον φροντιστή. Τα βρέφη που επιδείκνυαν αυτές τις συμπεριφορές και οι φροντιστές που ανταποκρίνονται ήταν εκείνοι των οποίων τα γονίδια ήταν πιθανότερο να περάσουν στην επόμενη γενιά. Τα βρέφη που δεν το έκαναν, που έλεγαν, ουσιαστικά, “α τι ωραία τίγρη” και ήθελαν να πάνε να μιλήσουν στην τίγρη, ή οι φροντιστές που νοιάζονταν πιο πολύ για τον εαυτό τους και δεν πήγαιναν να πάρουν το μωρό στην αγκαλιά, είχαν γονίδια που δεν πέρασαν πιο πέρα.

«Άρα είναι μια πολύ απλή, απλούστατη εξελικτική προσαρμογή», είπε. «Και την έχετε όλοι. Δεν χρειάζεται να πάτε στο μαγαζί να αγοράσετε το πρόγραμμα που λέγεται Σύστημα Προσκόλλησης. Είναι στα γονίδιά σας. Το έχετε προεγκατεστημένο».

Απόσπασμα από το βιβλίο του Peter Lovenheim “Το φαινόμενο της προσκόλλησης” που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Διόπτρα

Ψυχολογία

Ο Μπέρτραντ Ράσελ και το όριο της λογικής….


Φανταστείτε ότι ζείτε σε ένα χωριό, όπου ισχύει ένας πολύ περίεργος νόμος. Ο νόμος λέει : 1) Όλοι οι κάτοικοι πρέπει να κυκλοφορούν καλοξυρισμένοι 2) Οι κάτοικοι δεν πρέπει να ξυρίζονται μόνοι τους, αλλά από τον κουρέα του χωριού.

Αμέσως αμέσως, έχουμε το εξής παράδοξο: Ποιος θα ξυρίσει τον κουρέα; Δεν μπορεί να ξυριστεί μόνος του, γιατί απαγορεύεται από τον κανονισμό, αλλά δεν μπορεί να κυκλοφορήσει και αξύριστος.

Αυτό το παράδειγμα αναφέρεται ένα από τα γνωστότερα σφάλματα της λογικής και είναι γνωστό σαν παράδοξο του Ράσελ. Ο Μπέρτραντ Ράσελ γνωστός μαθηματικός και φιλόσοφος, ήταν από τους πρωτεργάτες, της θεμελίωσης της Λογικής ως ξεχωριστής επιστήμης. Δημοσίευσε το εν λόγω παράδοξο στη μαθηματική του μορφή το 1901, και έβαλε βόμβα στη θεωρία των συνόλων του Καντόρ. Αναφέρεται ότι είχε ανακαλυφθεί ένα χρόνο νωρίτερα από τον Έρνστ Ζερμέλο, ο οποίος όμως δεν το δημοσίευσε και εχασε και τη δόξα.

Λίγο πολύ αυτό που λέει αυτό το παράδοξο είναι ότι είναι προβληματικό να μιλάμε για σύνολα πραγμάτων, που περιέχουν τον εαυτό τους, δηλαδή την αυτοαναφορικότητα. Για παράδειγμα ας πάρουμε τον κατάλογο όλων των βιβλίων που δεν έχουν αναφορά προς τον ευατό τους. Αυτός ο κατάλογος θα συμπεριελάμβανε τον ευατό του; Αν τον συμπεριελάμβανε, θα δημιουργούσε παράδοξο, όπως επίσης και αν δεν τον συμπεριελάμβανε.

Μια βασική απόρροια είναι ότι δεν μπορούμε να μιλήσουμε για ένα σύνολο όλων των συνόλων, τουτέστιν για το άπειρο....

Το παράδοξο του Ράσελ βάζει ένα σαφές όριο, σε αυτό που καλούμε ανθρώπινη λογική. Tο τελειωτικό κτύπημα όμως το έδωσε ο Κουρτ Γκέντελ, με τα δύο θεωρήματα του, της μη πληρότητας. Με αυτά αποδεικνύει με απλά λόγια, ότι πάντα σε οποιοδήποτε λογικό οικοδόμημα πάμε να χτίσουμε, πρέπει να πάρουμε κάποιες προτάσεις σαν αξιώματα, δηλαδή αναπόδεικτες, και πάνω εκεί θα θεμελιώσουμε. Αντιστρόφως αν τα αξιώματα αποδεικνύονται εντός του συστήματος, υπάρχουν προτάσεις, οι οποίες δεν μπορούν να αποδεικτούν!

Πράγματα, για τα οποία δεν μπορούμε να μιλήσουμε, πράγματα τα οποία δεν μπορούμε να αποδείξουμε. Και όλα αυτά στην καθαρότερη των επιστημών...τα μαθηματικά! Και όμως ήδη από τις αρχές του αιώνα έχουν αποδεικτεί τα ανθρώπινα όρια της λογικής. Αντιστοίχως στη φυσική έχουν μετατοπιστεί τα όρια από τον ντετερμινισμό, προς την στοχαστικότητα, με την κβαντική φυσική. Στη φύση, η θέση και η ταχύτητα ενός σωματιδίου, δεν μπορεί να καθοριστούν ποτέ με ακρίβεια ταυτόχρονα, όπως μας είπε και ο Χάιζενμπεργκ. Αλλά και η συμπεριφορά του είναι μυστηριώδης, άλλοτε σαν κύμα, άλλοτε σαν σωματίδιο, άλλες φορές και τα δυο ταυτόχρονα.

Σε όλα τα φάσματα της επιστήμης πια η στροφή έχει γίνει προς στη στοχαστικότητα. Αυτό είναι το νέο πεδίο δόξας. Οι πιθανότητες. Η βεβαιότητα είναι κάτι, που δεν μπορούμε πια να αναζητούμε, από την επιστήμη. Οι βεβαιότητες είναι ίδιον θρησκειών.

Επομένως για τον επόμενο που θα δηλώσει απολύτως σίγουρος, για κάτι, δεν είναι σωστό να είμαστε καχύποπτοι;

Προσαρμογή από το βιβλίο Logicomix.

Πηγή: lascapigliata.wordpress.com

https://www.o-klooun.com/

 

Ψυχολογία

 

Για να κατανοήσουμε την προστατευτική ενέργεια των δύο γονέων, ας χρησιμοποιήσουμε την αναλογία της φωλιάς των πουλιών.

Η φωλιά των πουλιών αποτελείται από δύο μέρη:

-Το έξω στρώμα είναι σκληρό, συμπαγές, δομημένο από πιο σκληρά υλικά, κομμάτια ξύλο, πετρούλες, λάσπη κλπ., που αποτελούν ένα συγκεκριμένο οικοδόμημα που επιτρέπει στη φωλιά να αντέχει στις καιρικές συνθήκες, να είναι στερεή και ασφαλής. Μηχανισμός που φέρνει δομή στο αδόμητο.

-Το εσωτερικό στρώμα είναι πιο μαλακό, φτιαγμένο από πούπουλα κι άλλα μαλακά υλικά. Είναι το μητρικό πλαίσιο.

Το έξω είναι ο πατέρας, το μέσα η μητέρα.

Ένα παιδί μεγαλώνει και αναπτύσσεται μέσα στη μήτρα της μητέρας και εκεί προστατεύεται από τις απαιτήσεις και ιδιαιτερότητες του έξω κόσμου.

Μετά τη γέννα, μέχρι να αυτονομηθεί το παιδί χρειάζεται ακόμα την προστασία της μητέρας.

Εδώ έρχεται ο πατέρας, μέσα από την καλή σχέση μεταξύ τους, να βοηθήσει το παιδί να χαλαρώσει τους δεσμούς του με την μητέρα και να αρχίσει τα δικά του βήματα στον κόσμο, να αναπτύξει την αυτοεκτίμησή του, την εμπιστοσύνη στις δυνάμεις του και να αυτονομηθεί από την μητέρα.

Υπό την προστασία του πατέρα το παιδί εξερευνά τον έξω κόσμο, έτσι ώστε να μην παλινδρομήσει στην ενδομήτρια εμπειρία.

Ο ΠΑΤΕΡΑΣ ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΕΙ ΣΤΟΝ ΓΙΟ ΤΗΝ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΕΙΔΟΥΣ.

Ανεξάρτητα από το φύλο του παιδιού, ο πατέρας στην αρχή της ζωής του παιδιού, είναι η πηγή της προστασίας από τις δυνάμεις της παλινδρόμησης.

Βοηθά να δομήσει το παιδί τα όριά του, την ταυτότητά του, λύνοντας το συμβιωτικό στάδιο με την μητέρα, να έχει αίσθηση του εαυτού του, να λέει ναι ή όχι, τόσο στον έξω κόσμο, όσο και στον κόσμο των ενστίκτων και των επιθυμιών.

Η αρσενική αρχή είναι αυτή που βοηθά τον άνθρωπο να εδραιώσει τα όριά του, να βρεί την ταυτότητά του και αυτή η αρσενική δύναμη επίσης, (animus), φέρει τη θηλυκή αρχή έξω στον κόσμο, για να εκφραστεί.

Ο γάμος αυτών των δύο αρχών επιφέρει την ισορροπία και την αρμονία.

Ο πατέρας δημιουργεί ένα ασφαλές μέρος για το παιδί που έχει γεννηθεί, στη θέση της ασφάλειας που το παιδί βίωνε στην μήτρα. Μεγαλώνοντας το παιδί, το βοηθά να διαπραγματευθεί με τον έξω κόσμο και να δομήσει την δική του Persona.

Η δημιουργία της Persona γίνεται σιγά σιγά από τα υλικά των γονεϊκών αξιών. Το πρώτο πρότυπο της διαμόρφωσης του εγώ είναι να συμπεριφερθώ με τον τρόπο που προσδοκούν οι γονείς μου.

Έτσι, η πρώτη persona, είναι οι συλλογικοί πολιτιστικοί κώδικες συμπεριφοράς και κρίσεων αξιών που εκφράζονται και μεταδίδονται από τους γονείς.

Στην πορεία της φυσιολογικής ψυχολογικής ανάπτυξης, πρέπει να υπάρξει μια διαφοροποίηση ανάμεσα στο εγώ και στην persona. Το παιδί χρειάζεται να συνειδητοποιήσει ποιο είναι ξέχωρα από τις εξωτερικές συλλογικές απαιτήσεις της κοινωνίας.

Να γίνει ένα άτομο που έχει τις δικές του ιδέες και τον δικό του κώδικα συμπεριφοράς και ταυτόχρονα να ζει στον κόσμο και να προσαρμόζεται στις συλλογικές νόρμες.

Αν δεν επιτευχθεί κάτι τέτοιο, εμφανίζεται ένα ψευδο-εγώ και ο άνθρωπος ταυτίζεται με τον ρόλο του.

Η persona δεν πρέπει να είναι υπερβολικά άκαμπτη ή λαμπρή γιατί αυτή η υπερβολή θα οδηγήσει στην δημιουργία μιας πιο σκοτεινής σκιάς.

Αν λοιπόν είμαστε μόνο persona, τότε δεν είμαστε γνήσιοι, γιατί δεν έχουμε επαφή με τον εσωτερικό, πραγματικό εαυτό μας.

"Ο άνθρωπος -persona είναι τυφλός και δεν βλέπει την εσωτερική του πραγματικότητα, ακριβώς όπως ο άνθρωπος που δεν έχει καθόλου persona είναι τυφλός και δεν βλέπει την πραγματικότητα του κόσμου." C. Jung

https://www.o-klooun.com/

Ψυχολογία

Η αυτοπεποίθηση θεωρείται ένα από τα πιο φωτογενή και ποιοτικά στοιχεία ενός χαρακτήρα και συνδέεται άρρηκτα με την αυτοεκτίμηση και την αυτογνωσία.

Οι άνθρωποι με αυτό το χαρακτηριστικό ξέρουν την αξία τους και τι θέλουν από τη ζωή τους.

Είναι κύριοι του εαυτού τους και δεν αφήνουν τις ανασφάλειες να τους κυριεύσουν, αντιθέτως, τις ξεπερνούν.

Αν έχεις αυτοπεποίθηση, σίγουρα μπορείς να διαχειριστείς λογικά οποιοδήποτε πρόβλημα και αν βρεθεί μπροστά σου.

Μιλούν πάντα με σιγουριά.

Οι άνθρωποι με υψηλή αυτοπεποίθηση δεν κομπιάζουν και δεν λένε φράσεις όπως «πιστεύω», «νομίζω» κτλ. Αντίθετα, ο λόγος τους αποπνέει σταθερότητα και σιγουριά.

Δίνουν έμφαση σε κάθε μικρή τους νίκη.

Αντί να επικεντρώνονται μόνο στους μακροπρόθεσμους στόχους τους, οι άνθρωποι με υψηλή αυτοπεποίθηση βρίσκουν μικρές επιτυχίες και νίκες στην καθημερινότητά τους και τις πανηγυρίζουν!


Οι μικρές επιτυχίες φτιάχνουν νέους υποδοχέις ανδρογόνων στις περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με την επιβράβευση και το κίνητρο. Η αύξηση αυτή αυξάνει την επιρροή της τεστοστερόνης που έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση της αυτοπεποίθησης και τον ενθουσιασμό για μελλοντικούς στόχους.

Δεν ψαρεύουν προσοχή.

Οι άνθρωποι με πραγματικά υψηλή αυτοπεποίθηση γνωρίζουν πως το να είσαι ο εαυτός σου, σού δίνει πολύ περισσότερη ικανοποίηση από το να ψάχνεις επιβεβαίωση από άλλους. Δεν ψαρεύουν αποδοχή ή επιδοκιμασία, αντίθετα αντλούν την αυτοεκτίμησή τους από μέσα τους.

govastileto.gr https://www.newsitamea.gr/

© 2017 Forwoman.gr
facebook_page_plugin
Τα cookies βοηθάνε στην καλύτερη εμπειρία σας στην περιήγηση της ιστοσελίδας μας, συνεχίζοντας συμφωνείτε με τη χρήση τους.